O gminach

Gminy objęte inwestycją

Przeciszów

Gmina Przeciszów położona jest w powiecie oświęcimskim. Część północna obszaru gminy leży w Kotlinie Oświęcimskiej, a część południowa na terenie Pogórza Śląskiego. Północną granicę gminy stanowi rzeka Wisła. Powierzchnia gminy wynosi 35,4 km2, w skład jej wchodzą trzy sołectwa: Przeciszów, Piotrowice oraz Las, a zamieszkuje ją niespełna 7 tys. osób.

źródło: KOPEX-EX-COAL

Przeciszów został założony około XIII wieku, a z jego historią niepodzielnie związany jest trakt komunikacyjny przebiegający przez teren gminy. W XV wieku był to jeden z najstarszych i najważniejszych szlaków komunikacyjnych wiodących z Ukrainy przez Kraków, Zator i Przeciszów do Oświęcimia i dalej w kierunku Austrii i Czech przez Bramę Morawską. Od XIX stulecia aż do 1945 roku wieś stanowiła własność rodziny Potockich Zabytkowy, neobarokowy kościół pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela powstał w latach 1816-1818.

W 1975 roku utworzono gminę Przeciszów leżącą w województwie bielskim. Reforma administracyjna z 1999 roku wprowadziła gminę Przeciszów do starostwa oświęcimskiego i województwa małopolskiego. Obecnie przez północną część gminy prowadzi szereg interesujących, turystycznych szlaków rowerowych oraz pieszych.

Chociaż Przeciszów jest gminą o charakterze rolnym (79% stanowią użytki rolne, w tym stawy rybne), to jeszcze przed I wojną światową w Przeciszowie miały powstać obiekty przemysłowe takie jak: garbarnia i fabryka obuwia firmy Bata. Zainteresowanie złożami węgla też nie jest historią najnowszą, bowiem już w latach 30-tych XX wieku rozpoczęto pierwsze badania geologiczne tamtejszych złóż. Mieszkańcy gminy żyją w sposób proekologiczny. Prowadzą szereg pasiek, dbają o obszary Natura 2000 zlokalizowane w północnej części gminy, a także utrzymują gospodarstwa rybne. W Gminie Przeciszów mieścić się będzie siedziba i główna część infrastruktury naziemnej planowanej kopalni. Wybrana lokalizacja nie koliduje z opisaną działalnością gminy i jej mieszkańców.

 

Polanka Wielka

Polanka Wielka położona jest w województwie małopolskim na terenie powiatu oświęcimskiego. Zajmuje obszar pomiędzy dolinami rzek: Soły, Skawy i Wisły. Północną granicę stanowi linia progu Grojec, Polanka Wielka, Piotrowice; południową szosa Kęty – Andrychów, gdzie zaczyna się Pogórze Karpackie. Krzyżują się tu drogi na: Zator, Przeciszów, Osiek, Kęty, Brzeszcze oraz Oświęcim, Głębowice, Andrychów, Piotrowice. Gmina zajmuje powierzchnię ok. 24 km2 i liczy 4200 mieszkańców. Podstawą gospodarki jest rolnictwo, ale także usługi: głównie transport, budownictwo oraz przemysł lekki. Stosunkowo duża grupa ludności znajduje zatrudnienie w okolicznych zakładach przemysłowych i górnictwie.

  

źródło: KOPEX-EX-COAL

Gmina stanowi niespełna 6% powierzchni powiatu i jest najmniejszą samodzielną gminą w powiecie oświęcimskim i jedną z najmniejszych w Polsce

W Polance na głębokości ok. 300 m w skałach karbońskich występują dość bogate pokłady węgla kamiennego. Z okolicznych zalesionych pagórków wypływają strumienie i potoki (dopływy Stronnika), zasilające stawy hodowlane.

Polanka Wielka jest jednym z najstarszych stanowisk osadniczych w regionie. W okolicy stwierdzono pierwsze ślady osadnictwa sięgające epoki kamiennej tj. 8300 – 4300 r. p.n.e. W okresie neolitu tj. 4300 – 1700 r. p.n.e. tereny gminy były na stałe osiedlone i uprawiane. W epoce brązu obszary te zamieszkiwała ludność kultury łużyckiej, która zajmowała żyzne wysoczyzny lessowe. Od około 200 r. p.n.e., we wczesnej epoce żelaza na tereny zaczęła napływać ludność celtycka, tworząc z miejscową ludnością wspólnotę. Zapoczątkowano uprawę żyta i owsa. W obiegu były już też pierwsze monety.

W XIV w. powstało niezależne Księstwo oświęcimskie, do którego należała Polanka. Z 1878 r. pochodzi najstarszy znany dokument z herbem Polanki oraz napisem "Wieś Polanka".

Najważniejszym zabytkiem gminy jest drewniany kościół pod wezwaniem św. Michała. Wybudowany w XVI wieku w stylu gotyckim, a przebudowany w 1658 r. w stylu barokowym. Drewniany kościół nie jest obecnie użytkowany. Wnętrze kościoła można zwiedzić klikając w poniższy link

http://panoramy.zbooy.pl/360/pan/polanka-wielka-kosciol-prezbiterium-hdr/p

W Polance Wielkiej usytuowana będzie naziemna infrastruktura upadowej wentylacyjnej, która zajmie niewielki obszar kilku hektarów. Podczas budowy upadowej wentylacyjnej ok. 50.000 m3 skał będzie wykorzystanych na potrzeby inwestycyjne gminy i okolicy.

Gmina Oświęcim

Gmina Oświęcim obejmuje obszar ok. 75 km2, leżący we wschodniej części Kotliny Oświęcimskiej, w widłach rzek Wisły i Soły, w powiecie oświęcimskim. W centralnej części gminy leży miasto Oświęcim, zatem wsie, wchodzące w skład gminy, okalają wieńcem tereny miejskie. Na terenie gminy utworzono obszar Natura 2000, Dolina Dolnej Soły. Obszar wokół potoku Macocha jest silnie zalesiony. Zidentyfikowano tam liczne gatunki zwierząt.

źródło: KOPEX-EX-COAL

W południowej części gminy w miejscowości Grojec znajduje się zabytkowy kościół pw. Św. Wawrzyńca z 1671 roku oraz Pałac Radziwiłłów z XVII wieku.

Gminę tworzy 13 miejscowości: Babice, Broszkowice, Brzezinka, Dwory Drugie, Grojec, Harmęże, Łazy, Pławy, Poręba Wielka, Rajsko, Stawy Monowskie, Włosienica i Zaborze, zorganizowanych w 12 sołectwach. Położenie gminy w pobliżu miejskiej aglomeracji ma ogromny wpływ na rozwój obu obszarów. Obserwuje się silne tendencje migracyjne ludności miejskiej, w wyniku których stale rośnie liczba mieszkańców gminy, która obecnie przekroczyła już 18 tys. Istotnym elementem życia mieszkańców jest bliskość miasta Oświęcim. Gęsta sieć lokalnych dróg ma niebagatelne znaczenie dla rozwoju budownictwa jednorodzinnego w gminie.

Miasto Oświęcim stanowi naturalne centrum dla mieszkańców gminy, którzy korzystają z edukacji, rozrywki i innych możliwości oferowanych przez miasto; często też w Oświęcimiu pracują.

Z południowego skraju gminy rozciąga się przepiękna panorama z widokiem na Beskid Mały. Latem na zboczach widać dojrzewające łany zbóż i malownicze słoneczniki wkomponowane w pejzaż, a w tle stawy i beskidzkie szczyty.

Gminy sąsiednie

Zator

Miasto położone nad Skawą, w Kotlinie Oświęcimskiej. Znane z hodowli ryb – zwłaszcza karpia królewskiego, jest stolicą „Doliny Karpia”. Miasto ma powierzchnię 11,52 km i zamieszkuje je ok. 3,7 tys. mieszkańców.

Pierwsze zapiski notowane o wsi Zator  pochodzą z 1228, zaś w 1292 – otrzymał on prawa miejskie z nadania Księcia cieszyńskiego Mieszka. W latach 1445 – 1564 był stolicą Księstwa zatorskiego, powstałego z podziału Księstwa oświęcimskiego.  W latach 1772–1918 Zator znalazł się pod zaborem austriackim i w tym okresie był silniej związany z Wadowicami niż Oświęcimiem. Cesarze austriaccy tytułowali się jako Książę Zatora (Herzog von Zator).

W okresie międzywojennym większość stawów hodowlanych jak i ich zaplecze rolnicze należało do Potockich, na bazie tego majątku po II Wojnie Światowej utworzono Rybacki Zakład Doświadczalny.

W latach 2009 – 2012 oddano inwestorom blisko 40 ha w pełni uzbrojonych infrastrukturalnie terenów z zaprojektowanymi dogodnymi rozwiązaniami komunikacyjnymi, w tym 30 ha na działalność przemysłową i 8 ha pod usługi. Wydzielone 4,9 ha zatorskiej strefy zostało włączone w Specjalną Strefą Ekonomiczną, podstrefę Krakowskiego Parku Technologicznego. Docelowo SAG-SSE Zator obejmie ponad 100 ha terenów inwestycyjnych. W gminie znajduje się Lunapark "Zatorland", w skład którego wchodzi Park Ruchomych Dinozaurów, Park Mitologii, Park Świętego Mikołaja, Park Bajek i Stworzeń Wodnych oraz Park Owadów. Na terenie miasta znajduje się największy rodzinny park rozrywki w Polsce "Energylandia", którego otwarcie nastąpiło 14 lipca 2014 r.

Babice

Gmina w województwie małopolskim, w powiecie chrzanowskim. Babice zlokalizowane są częściowo w granicach Jurajskiego Parku Krajobrazowego, między południową częścią Grzbietu Tenczyńskiego, a doliną Wisły. Gminę zamieszkuje niemal 9 tys. osób, a jej powierzchnia to 54,47 km². Niemal 40% powierzchni gminy stanowią lasy, zaś użytki rolne to 51%.

Babice sąsiadują z gminami Przeciszów i Zator, według granicy wyznaczonej przez linię koryta Wisły. Na terenie gminy nie działają zakłady przemysłowe. Większość mieszkańców pracuje w sąsiednich miastach. Wsie Olszyny i Jankowice położone w południowej części gminy i  specjalizują się od lat w wyplataniu koszy oraz wyrobów artystycznych z wikliny.

Najstarsze ślady osadnictwa na tym terenie pochodzą z XII wieku. Przez stulecia jednak ówczesna wieś Babice pozostawała w cieniu potężnego Zamku Lipowiec należącego do biskupów krakowskich.

Miasto Oświęcim

Jest miastem powiatowym i najbliższym ośrodkiem przemysłowym, gospodarczym i administracyjnym. W skład powiatu wchodzą gminy: Chełmek, Brzeszcze, Kęty, Polanka Wielka, Przeciszów, Oświęcim, Osiek i Zator.

Miasto zamieszkuje ok 40 tys. mieszkańców, co plasuje je na czwartym miejscu wśród miast województwa małopolskiego. Jego obszar to 30,3 km².

Oświęcim leży w centrum Kotliny Oświęcimskiej, pomiędzy Pogórzem Karpackim, a Wyżyną Śląską. Z okolicznymi regionami łączą go dogodne połączenia kolejowe, drogowe i wodne.

Miasto leży na skrzyżowaniu wielu ciągów komunikacyjnych:

Ponadto Oświęcim jest ważnym węzłem kolejowym z połączeniami krajowymi i międzynarodowymi: do Czechowic-Dziedzic, Katowic, Krakowa, Trzebini, Pragi, Wiednia, czy Żyliny.

Miasto ma ponad 800-letnią historię i należy do najstarszych piastowskich grodów kasztelańskich w Polsce. Ok. 1272 r. Oświęcim otrzymał prawa miejskie. W latach 1312 – 1317 powstało Księstwo oświęcimskie, od 1327 roku uzależnione od Czech na ponad wiek. W 1445 r. nastąpił jego podział na Księstwa: oświęcimskie, zatorskie i toszeckie. W 1457 książę oświęcimski Jan IV sprzedał Księstwo królowi polskiemu Kazimierzami Jagiellończykowi, dzięki czemu Oświęcim znów wrócił do Polski, w granicach której pozostawał przez następne 330 lat.

źródło: KOPEX-EX-COAL

W czasie rozbiorów Oświęcim wszedł w skład Galicji (zaboru austriackiego), gdzie pod koniec wieku XIX stał się ważnym ośrodkiem przemysłowym – działały tu zakłady Škoda i Bata.

W czasie II Wojny Światowej w mieście stworzono Hitlerowski Obóz Zagłady Auschwitz - Birkenau.

Po wojnie powstały Zakłady Chemiczne Oświęcim, obecnie działające jako Synthos S.A.

Osiek

Gmina Osiek leży w obrzeżu Kotliny Oświęcimskiej, ok. 10 km na południowy wschód od Oświęcimia. Krajobraz kształtują charakterystyczne wzgórza morenowe oraz liczne sztucznie zabudowane stawy rybne. Teren gminy charakteryzuje się bardzo niskim stopniem zalesienia.

W skład Gminy Osiek wchodzi sołectwo Osiek, a od pierwszego stycznia 2002 roku sołectwo Głębowice, odłączone od Gminy Wieprz.

Współczesny Osiek to duża wieś zajmująca powierzchnię 29 km2, zamieszkana prze 6,6 tys. mieszkańców. Miejscowość posiada średniowieczną metrykę historyczną, sięgającą XIII w. Swą nazwę wywodzi od budowanych na leśnych terenach przygranicznych, we wczesnych wiekach, obronnych warowni z pni drzewnych, zwanych „osiekami”. Zadaniem załogi tych warowni, a także okolicznej ludności było strzeżenie powierzonego odcinka granicy lub szlaku. Wieś, początkowo królewszczyzna, później weszła w posiadanie książąt oświęcimskich.

Na szczególną uwagę zasługuje tu pałac pochodzący z drugiej połowy XVIII w., późno barokowy, przebudowany ok. 100 lat później przez Larischów w oparciu o projekt Franciszka Marii Lanci w stylu orientalnym. Do wyjątkowych osobliwości należy tam „sala mauretańska”. Pałac otoczony jest parkiem krajobrazowym, gdzie wśród ciekawych klasycystycznych i neogotyckich zabudowań mieszkalnych i gospodarczych ozdobą jest neogotycka oficyna z okrągłą basztą z 1843r.

W pałacu osieckim gościli tacy słynni Polacy jak brygadier J. Piłsudski (1915 r.), dowódca II Brygady Legionów gen. Józef Haller (1919 r.), prezydent RP prof. Ignacy Mościki (1929 r). Stałym gościem był wybitny akwarelista Julian Fałat (1891-1925), który namalował tu wiele obrazów związanych z przyrodą i zabytkowym XVI wiecznym kościołem w Osieku.

Spytkowice

Gmina w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, sąsiadująca z Zatorem. Znajdują się tam liczne stawy hodowlane. Spytkowice wchodzą także w skład „Doliny Karpia”. Gmina o powierzchni 47,03 km² jest zamieszkała przez ok 10 tys. osób. Od XIV w., tereny gminy należały do Księstwa oświęcimskiego, po 1445 r. Spytkowice weszły w skład Księstwa zatorskiego.

Do 1945 roku tereny Spytkowic należały – podobnie jak w Zatorze i Przeciszowie – do majątku Potockich.

Pierwsze zapiski historyczne o samych Spytkowicach pojawiły się w 1229 r., kiedy to tam właśnie książę Henryk Brodaty zwołał zjazd książąt piastowskich. Miejscowość, musiała więc istnieć już wcześniej i zapewne miała spore znaczenie, skoro przyjęto tam tak ważnych gości. Podczas trwającej mszy książę został pojmany i uprowadzony do Płocka przez ludzi księcia Konrada Mazowieckiego.

Wadowice

Miasto w południowej Polsce,  w województwie małopolskim, siedziba władz powiatu wadowickiego. Wadowice zamieszkuje ponad 19 tys. mieszkańców, zaś jego powierzchnia wynosi 10,54 km².

Miasto, po raz pierwszy wzmiankowane w 1327 r., początkowo było niewielkim ośrodkiem, wchodzącym w skład Księstwa oświęcimskiego, a później zatorskiego. Od końca XVIII w., wraz z budową traktu łączącego Lwów z Wiedniem, a także przeniesieniem przez władze austriackie siedziby cyrkułu, zaczęło nabierać znaczenia i szybciej się rozwijać.

W 1772 r., w wyniku pierwszego rozbioru Polski, Wadowice wcielono do Imperium Habsburgów. Wtedy też, za sprawą wybudowanego pod koniec XVIII w. Pierwszego Galicyjskiego Traktu Handlowo-Pocztowego, który łączył Lwów z Wiedniem, tempa nabrał rozwój miasta. W 1819 r. Wadowice stały się siedzibą władz rozległego cyrkułu wadowickiego, obejmującego 3380 km², 10 miast, 2 osady targowe i 340 wsi z ludnością liczącą 350 tys. osób. 1 czerwca 1888 r. uruchomiono linię kolejową Kalwaria Zebrzydowska Lanckorona – Bielsko-Biała Główna, która przebiegała przez Wadowice. Obecnie, jako miasto rodzinne papieża św. Jana Pawła II stanowi ważny ośrodek pielgrzymkowy.

Wieprz

Gmina w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim o powierzchni 74,51 km². Zamieszkuje ją niemal 12 tys. mieszkańców.

Gmina Wieprz ograniczona jest od północy Kotliną Oświęcimską, sąsiaduje z Zatorem oraz Polanką Wielką. Północną część gminy zajmują głównie stawy hodowlane. Gmina Wieprz ma przede wszystkim charakter rolniczy – 90% użytków rolnych jest w posiadaniu indywidualnych gospodarstw rolnych, nastawionych na hodowlę trzody chlewnej i bydła mlecznego.

Gmina szczyci się jedną z pierwszych w okolicy i działającą do chwili obecnej mleczarnią, której historia sięga początków XX w. W lipcu 1911 roku do rejestru sądowego w pobliskich Wadowicach wpisano zorganizowaną spółdzielnię pod nazwą "Spółka Mleczarska w Wieprzu".

Najstarsze ślady osadnictwa pochodzą z epoki kamiennej, zaś pierwsze wzmianki pisane dotyczące Gminy Wieprz datuje się na 1318 rok i dotyczą wsi Wieprz określonej wówczas jako „villas militaris” – wieś obronna.